Emekli Maaşı Hesaplama

Prim Günüm Doldu Ne Yapmalıyım?

Emekli olmak isteyenlerin prim günü, yaş şartı ve hizmet süresi gibi koşulları tamamlamış olması gerekir. Prim gününü dolduran, hizmet süresini tamamlayan ancak yaşı bekleyen kişilerin çalıştıkça emekli maaşlarında azalma olur. Bunun nedeni, 2008 yılında yapılan reform ile aylık bağlama oranlarının düşürülmesidir. Emekli maaşını arttırmanın çeşitli yolları vardır. Ancak prim günü dolduktan sonra çalışmaya devam edenlerin emekli maaşında 2 liradan başlayan azalma görülür. Sizlere bunun nedenini detaylı olarak açıklayalım;

Prim günü dolduktan sonra emekli maaşı neden düşer?

Emekli maaşı hesabında 3 dönem esas alınır. Bu üç dönem 1999 öncesi dönem 2000-2008 arası dönem ve 2008 sonrası dönemdir. Maaş hesabında bu üç dönemin kullanılmasının nedeni ise 2000 yılında ve 2008 yılında yapılan reformlardır. Bu reformlar ile hem emekli olma koşulları değişmiş hem de emekli maaşı hesaplamasında kullanılan formüller düzenlenmiştir. Emekli maaşı hesabında ilki önemli kriter bulunur. Bunlar; ortalama yıllık kazanç ve aylık bağlama oranıdır. Her dönem için kullanılan ABO oranı farklıdır. Bu da her dönem için hesaplanan emekli maaşının farklı olduğunu gösterir.

2000 öncesi dönemin ABO’su %60 olarak alınır. 5000 günden fazla çalışılan her 240 gün başına aylık bağlama oranı %1 oranında artırılır. Ayrıca kadınların 50 yaşını erkeklerin de 55 yaşını doldurmasına bakılır. Her fazla çalışılan yaş için aylık bağlama oranı yine %1 oranında artacaktır. Buna göre 2000 öncesi dönemde işe başlayan ve toplamda 9000 gün primi olan bir kişinin aylık bağlama oranı, yalnızca bu dönem için %76 olurdu.

2000-2008 arası dönemde aylık bağlama oranları değişmiştir. Buna göre 3600 gün yatırılan primler için her tam yıl başına aylık bağlama oranı %3,5 olarak alınır. Bundan sonra yatırılan 5400 gün için ABO %2 ve bundan sonraki 9000 gün primlerinde her tam yıl için ABO %1,5 oranında belirlenir. 2000-2008 arası dönemde çalışması olan birinin 9000 gün prim yatırdığı varsayılırsa, bu dönem için kullanılacak aylık bağlama oranı %65’e düşer.

2008 sonrası dönemin ABO’su ise %2 olarak belirlenmiştir. Buna göre 9000 gün çalışan birinin 2008 döneminden sonraki çalışmaları için kullanılacak toplam ABO %50’ye düşmüş olur. Burada önemli olan noktalar vardır. 2008 döneminden sonraki prime esas kazanç tutarı ortalama aylık kazancın %35’inden az olamaz. Bakmakla yükümlü olunan kişiler varsa, bu oran %40 olarak kullanılır.

Yukarıdaki verilere göre en düşük aylık bağlama oranı 2008 sonrası dönem için kullanılmaktadır. Bu dönemde prim günü dolanlar, eğer asgari brüt ücret kadar kazanıyorsa, yatırılan primler emekli maaşının düşmesine neden olur. Ancak kazancın asgari brüt ücretten yukarıda olması durumunda, yatırılan primler emekli maaşının artmasını sağlar.

Bu dönemde maaşın artması için bazı önemli kuralları unutmamak gerekir. Eğer prim gününüz dolduktan sonra çalışmaya devam edecekseniz, işvereniniz 30 gün için 2600 lira prim ödemesi yapacaksa emekli maaşınız düşer. Ancak 8 gün için 3600 lira prim ödemesi yapılırsa, emekli maaşınız artar. Başka bir ifade ile emekli maaşınızın prim günü dolduktan sonra düşmemesi için primlerinizin 30 gün üzerinden değil 8 gün üzerinden yatırılması gerekir. İşvereniniz için değişen bir şey olmaz ancak sizin günlük kazancınız yükseleceği için alacağınız emekli maaşı da artar.

Prim gününe göre aylık bağlama oranı değişimleri;

2000 yılında ve 2008 yılında yapılan reformlar ile emekli maaşlarında önemli ölçüde düşüş yaşanmıştır. Bu düşüşün nedeni aylık bağlama oranlarının düşmesidir. Sizlere prim günü sayısına göre dönemler arasında nasıl düşüş yaşandığını açıklayalım;

  • 5040 gün prim yatırmış birinin 2000 öncesi dönem için ABO’su %60 olur. 2000-2008 arası dönem için ABO’su %43, 2008 sonrası dönem için ABO’su ise %28 olarak hesaplanır.
  • 7200 gün prim yatırmış birinin 2000 öncesi dönem için ABO’su %69, 2000-2008 arası dönem için ABO’su %55 ve 2008 sonrası dönem için ABO’su %40 olarak hesaplanır.
  • 9000 gün prim yatırmış birinin 2000 öncesi dönem için ABO’su %76, 2000-208 arası dönem için ABO’su %65 ve 2008 sonrası dönem için ABO’su %50 olarak hesaplanır.

Görüldüğü gibi prim gün sayısı değişmese bile dönemler arasındaki aylık bağlama oranları değişir. Bu da alınacak emekli maaşının dönemler arasında farklı olacağını gösterir. Peki emekli maaşınızı nasıl yükseltebilirsiniz?

Emekli maaşını yükseltmenin yolları nelerdir?

Emekli maaşınızı arttırmak için aşağıdaki yöntemleri deneyebilirsiniz;

  • Emekli olmadan en az 10 yıl önce planlarınızı yapmanız gerekir. Emekli maaşı hesabında son 3,5 yıl önemlidir. Son 3,5 yıl boyunca hangi sigorta biriminden prim yatırdıysanız, o birimden emekli olursunuz. SSK’lı çalışan olarak prim yatırmanız halinde hem daha erken emekli olabilir hem de daha fazla emekli maaşı alabilirsiniz.
  • Borçlanmalarınızı 2000 öncesi dönemden yapmanız gerekir. Askerlik, doğum ya da yurt dışı borçlanması yapacaksanız, 2000 öncesi dönem için bu borçlanmaları yaparak emekli maaşınızı arttırabilirsiniz. Diğer dönemler için borçlanma yaparsanız da tavan miktardan yani yüksek miktardan prim ödemesi yapmanız gerekir.
  • Emekli olurken tahsis talep formuna mutlaka bakmakla yükümlü olduğunuz kişileri işaretleyin. Bu sayede 2008 sonrası olan çalışmalarınız için kullanılan aylık bağlama oranını %35’den %40’a çıkarabilirsiniz. Bu da emekli maaşınızın artmasını sağlar.
  • Birden fazla yerde sigortalı olarak çalışmak da önemlidir. Bu sayede aylık kazancınızın artmasını sağlayabilir ve emekli maaşınızı yükseltebilirsiniz. Bir iş yerine çalışırken aynı zamanda sizin adınıza başka bir iş yerinden SSK ödemesi de yaptırabilirsiniz.
  • Aylık kazanç, emekli maaşını etkileyen en önemli faktörlerden biridir. Bu nedenle maaş bordronuzda, aylık kazancın net olarak yer almasını sağlayın. Aylık 3500 lira alıyorsanız ancak maaşınız asgari brüt ücret üzerinden görünüyorsa, bu durum emekli maaşınızın düşmesine neden olur. Bu nedenle sigorta primlerinizin 3500 lira üzerinden yatmasını sağlamalısınız.

Sonuç;

Prim günü dolduktan sonra ne yapacağını merak eden kişilerin sayısı oldukça fazladır. Özellikle emekli olma yaşının artmasından dolayı prim günü dolduran ancak yaşı bekleyen kişi sayısı her geçen gün artar. Prim gününüz dolduktan sonra çalışmaya devam ederseniz, alacağınız emekli maaşını düşürebilirsiniz. Bunun yerine primlerinizin 30 gün üzerinden değil de 8 gün üzerinde yatmasını sağlayabilir ya da çalışmayı bırakarak, yaşınızın gelmesini bekleyebilirsiniz.

Yorumlar (Yorum yapılmamış)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

×

Bir Şeyler Ara