Emekli Maaşı Hesaplama

4A (SSK) Örnek Emekli Maaşı Hesabı

Emekli olacak kişilerin en çok merak ettikleri konu emekli maaşının ne kadar olacağıdır. Emekli maaşı hesaplama, emekliliğe hak kazanmış olan kişilerin tahsis talep dilekçesi verdikten sonra yapılan bir işlemdir. Bu kişilerin ne kadar çalışmaları olduğuna ve bu çalışmaların hangi dönemlerde olduğuna göre SGK tarafından hesaplama yapılır ve maaş hesaplanarak bir sonraki ayın başında hesaplara yatırılır. Emekli maaşı 4A, 4B ve 4C için ayrı ayrı hesaplanır. Sizlere 4A emekli maaşı hesaplama konusunda örnekler vererek açıklamaya çalışalım;

Örnek emekli maaşı hesaplama nasıl yapılır?

SSK için emekli maaşı hesaplama 2000 öncesi dönem, 2000,20008 arası dönem ve 2008 sonrası dönem olmak üzere 3 farklı dönem için yapılmaktadır. Her dönem için kullanılan formüller farklıdır. Emekli maaşı hesaplama işlemleri her ne kadar zor ve kafa karıştırıcı olsa da sizlere en basit haliyle açıklamaya çalışalım;

Örnek 1;

Sinan bey, 15.03.1967 doğumludur. Çalışma hayatına ise 01.01.1984 yılında başlamıştır. Emeklilik için gerekli olan hizmet süresi, prim gün sayısı ve emekli olma yaşı şartlarını tamamlamıştır. Buna göre toplamda 5225 günü, 25 yılı ve 48 yaş şartını tamamlamış ve emekli olmaya hak kazanmıştır. Primleri, asgari brüt ücret üzerinden yatırılmıştır. Sinan beyin alacağı emekli maşa ne kadar olacaktır?

Emekliliğe ait bilgiler;

  • Sigorta primi gün sayısı toplam 5225 gün
  • Doğum tarihi 1967 yılıdır.
  • İşe ilk başlama tarihi 01.01.1984 yılıdır.
  • 2000 öncesi toplam prim gün sayısı 2000’dir.
  • 2000-2008 arası toplam prim gün sayısı 2000’dir.
  • 2008 sonrası toplam prim gün sayısı 1225’dir.
  • Gösterge rakamı 9475’dir. Bu rakam bir tablodan elde edilmiştir.
  • Birinci dönem aylık bağlama oranı %70 olarak alınır.
  • İkinci dönem için aylık bağlama oranı %43 olarak alınır.
  • Üçüncü dönem için aylık bağlama oranı %35 olarak alınır.

Yukarıda bilgileri yer alan Sinan Beyin emekli maaşını hesaplayabilmek için önce her dönem için kısmi aylıkların bulunması gerekir. Kısmi aylıkların toplamı ise emekli maaşını net olarak verecektir.

2000 öncesi dönem için kısmi aylık hesabı;

Bu dönemde aylık bağlama oranı yüksektir ve kısmi maaşlar gösterge rakamına göre hesaplanır. Gösterge ise yatırılan prim gün sayısına göre bir tablodan bakılarak bulunur. Bu kişinin gösterge rakamı 9475 olarak bulunmuştur. Bu dönem için kısmi aylık hesaplanırken tam aylığın dönem ağırlığı ile çarpılması gerekir.

Tam aylık = gösterge rakamı X katsayı X aylık bağlama oranı şeklinde bulunur.

Dönem ağırlığı = 2000 öncesi yatırılan prim gün sayısı / Toplam prim gün sayısı şeklinde bulunur.

Buna göre ilk dönem aylığı = 9475 X 12000 X 0,70 = 79.590.000 TL olarak hesaplanır.

Dönem ağırlığı ise = 79,59 X 2000 / 5225 = 30,46 şeklinde bulunur.

Bu dönem için aylığın 1999 yılından 2008 yılına güncellenmesi için 8,45199464995839 rakamı kullanılır. Güncelleme katsayısı olan bu rakam, yine bir tabloya göre elde edilir. Buna göre Sinan beyin ilk dönem için kısmi aylığı;
30,46 X 8, 45199464995839 = 257,44 şeklinde hesaplanır.

2000-2008 arası dönem için aylık hesabı;

Bu dönemde gösterge rakamı kaldırılarak yerine güncelleme katsayısı getirilmiştir. Güncelleme katsayısı ise büyüme hızı ve TÜFE rakamları esas alınarak belirlenmektedir. Sinan beyin 2000 yılından 20008 yılına kadar kazanç güncellemesi şu şekildedir;

  • 2000 yılı için 2.142,46 lira üzerinden 80 gün
  • 2001 yılı için 4.005,20 lira üzerinden 180 gün
  • 2002 yılı için 2.000,68 lira üzerinden 80 gün
  • 2003 yılı için 5.226,97 lira üzerinden 180 gün
  • 2004 yılı için 3.765,54 lira üzerinden 130 gün
  • 2005 yılı için 8.064,57 lira üzerinden 360 gün
  • 2006 yılı için 7.339,74 lira üzerinden 360 gün
  • 2007 yılı için 7.200 lira üzerinden 360 gün
  • 2008 yılı için 5.940 lira üzerinden 270 gün sigorta primi yatırılmıştır.
  • Toplamda 45.685,16 lira üzerinden 2000 gün prim yatırılmıştır.

Bu dönme için kullanılacak emekli maaşı hesaplama formülü ise güncelleme katsayısı X aylık balama oranı şeklindedir. Kısmi aylığı bulmak için yine tam aylıkla dönem ağırlığının çarpılması gerekir.

Tam aylık = 685,27 X 0,43 = 294,67 olarak bulunur. Güncelleme katsayısı, yukarıda belirtilen çalışmalara göre TÜFE ve büyüme hızı kullanılarak hesaplanmıştır.

Kısmi aylık ise 294,67 X 2000 / 5225 = 112,79 olarak hesaplanır.

Sinan Beyin emekli maaşı hesaplanırken 2000 öncesi dönem ve 2000,2008 arası dönem için hesaplanan kısmi aylıklarının toplamının da güncellenmesi gerekir. Buna göre;

İlk dönem kısmi aylığı 257,44 + ikinci dönemin kısmi aylığı 112,79 = 370,23 olarak alınır.

Bu aylığın güncellenmesi için yine TÜFE ve büyüme hızından elde edilen 1,8333849361944 rakamı kullanılır. İki dönem için toplam güncellenmiş aylı tutarı ise;
370,23 X 1,8333849361944 = 678,75 olarak hesaplanır.

2008 sonrası dönem için aylık hesabı;

Sinan Beyin 2015 yılına kadar olan çalışmaları için de güncelleme katsayısı kullanılmaktadır. Bu katsayı, 2008 yılı ve sonrası için TÜFE ile büyüme hızının %30’u şeklinde alınır. Görüldüğü gibi 2008 yılı sonrasında hem güncelleme katsayısı hem de aylık bağlama oranı oldukça düşüktür. Bu nedenle Sinan beyin 208 sonrası maaşı, diğer dönemlerden daha düşük hesaplanacaktır. Güncelleme için yıllara göre yatırılan prim tutarı ise şöyledir;

  • 2008 yılı için 3.228,43 lira üzerinden 90 gün
  • 2009 yılı için 11.224,95 lira üzerinden 300 gün
  • 2010 yılı için 11.149,14 lira üzerinden 300 gün
  • 2011 yılı için 3.541,82 lira üzerinden 100 gün
  • 2012 yılı için 3.789,36 lira üzerinden 100 gün
  • 2013 yılı için 3.816,40 lira üzerinden 100 gün
  • 2014 yılı için 8.930,00 lira üzerinden 235 gün yatırılmıştır.
  • Toplam olarak 45.740,10 lira üzerinden 1225 gün yatırılmıştır.

Bu dönemde tam aylık hesaplanırken 1.120,16 güncelleme katsayısı ile aylık bağlama oranı çarpılır. Buna göre tam aylık = 1.120,16 X 0,35 = 392,05 şeklinde hesaplanır.

Kısmi aylık ise 392,05 X 1225 / 5225 = 91,92 şeklinde çıkacaktır.

Her üç dönem için de kısmi aylık hesabı;

678,75 + 91,92 = 770.67 şeklinde olur. Bu rakamın üzerine son yapılan zamlar ve %4 ek ödeme rakamı da eklenerek, maaşın son hali bulunmuş olur.

Emekli maaşı hesaplama için önemli bilgiler;

Yukarıdaki örnekte de görüldüğü gibi emekli maaşı hesaplama için üç farklı dönem kullanılır. Bu dönemlerin her biri için farklı formüller mevcuttur. 2000 yılına kadar olan dönem için aylık bağlama oranı en yüksekten alınır. Bu dönemde kullanılan katsayı 12.000 olarak kullanılır ve gösterge rakamı maaş hesabında önemlidir. Bu rakamlar ile yapılan maaş hesabında, her üç dönem içinde en yüksek maaş miktarı hesaplanır.

Emekli maaşınızı arttırmak istiyorsanız, 2000 öncesi dönemde olan çalışmalarınızı arttırmanız gerekir. Eğer böyle bir imkânınız yoksa askerlik borçlanması, doğum borçlanması ve yurt dışı borçlanması gibi yöntemler kullanarak, 2000 öncesi dönem primlerinizi arttırabilirsiniz. Ayrıca emekli olduğunuzda alacağınız maaş miktarını artırabilmek için asgari ücret üzerinden değil, daha yüksek miktardan prim ödemesi yapmanız gerekir.

2000-2008 arası dönemde gösterge rakamı kaldırılarak, güncelleme katsayısı getirilmiştir. Güncelleme katsayısı ise yıllık TÜFE ve büyüme hızı oranlarına göre hesaplanır. Buna göre kişilerin her yıl yatırıldıkları toplam prim, güncelleme katsayısı ile güncellenir ve toplam rakam üzerinden işlem yapılır. Aylık bağlama oranı ise bu dönemde biraz daha düşük alınır. Bu nedenle bir SSK’lı çalışanın 2008’e kadar olan çalışmaları, 2000 öncesi döneme göre daha düşük emekli maaşı getirecektir.

2008 sonrası dönemde ise bu yıl yapılan reform ile birlikte hem emeklilik yaşı yukarı çekilmiş hem de emeklilik maaşı düşürülmüştür. Bir önceki döneme göre farklı olan güncelleme katsayısı rakamıdır. Güncelleme katsayısında bir önceki dönemde büyüme hızının tamamı alınırken 2008 sonrası dönemde büyüme hızının %30’u alınmaktadır. Bu da emekli maaşı miktarını etkileyen önemli bir faktördür. 2008 sonrası dönem için kullanılan aylık bağlama oranı ise %2’ye düşürülmüştür. Tüm dönemlere bakıldığında en düşük emekli maaşı, 2008 döneminde hesaplanmaktadır.

Emekli maaşınızı hesaplayabilmek için yukarıdaki formülleri kullanabilirsiniz. Bu hesaplama işlemi karışık geliyorsa, e-devlet üzerinden ya da SGK’nın kendi sitesinde bulunan hesaplama araçlarından da faydalanabilirsiniz. Ancak bu hesaplama araçları yaklaşık değerlerde hesaplama yapar ve emekli maaşınızı net olarak göstermez. Bu araçlardan elde ettiğiniz rakamlar tam olarak alacağınız maaş miktarı değildir ve hiçbir yerde kullanılamaz.

Emekli maaşınızı tam olarak hesaplatabilmek için emeklilik şartlarını yerine getirmiş olmanız gerekir. Toplam prim gün sayısı, emeklilik yaşı ve hizmet süresi gibi şartları yerine getirdikten sonra tahsis talep dilekçenizi SGK’ya vererek, maaşınızı arttırabilirsiniz.

Yukarıdaki örnek hesaplamada Sinan beyin bakmakla yükümlü olduğu kişilerin olmadığı ve engelli olmadığı varsayılmıştır. Engellilik durumu için emekli olma şartları biraz daha hafiftir. Ayrıca bakmakla yükümlü olduğunuz eş ya da çocuğunuz varsa, alacağınız emekli maaşı miktarı da artacaktır.

Maaşınız hesabınıza yatmadan önce son yapılan zam ile birlikte ek ödeme tutarı da eklenir. Emekli maaşı zamları 6 aylık enflasyon rakamına göre belirlenir ve yılda iki kez yapılır. Enflasyon rakamına göre zam yapılmasının nedeni ise maaşların artan enflasyon karşısında erimesini önlemektir. Ek ödeme ise har ay emekli maaşına yapılan bir ödemedir. Eskiden vergi iadesi olarak bilinen bu ödeme, emeklilerin ödedikleri vergilerin bir kısmının devlet tarafından iade edilmesi anlamına gelir. Ek ödeme her emekliye verilir. SSK ve BAĞ-KUR emeklilerine 6 ayda bir olmak üzere yılda iki kez enflasyon rakamında zam yapılır. Memur emeklilerinde ise zam oranı toplu sözleşmeye göre belirlenir.

Emekli maaşı hesaplama için kullanılan aylık bağlama oranları her dönem için farklıdır. Sizlere bu oranlar hakkında detaylı bilgi verelim;

  • 2000 öncesi dönem için aylık bağlama oranı; %60’dır. Başkasının bakımına muhtaç olan kişileri için aylık bağlama oranı %70 olarak alınır. 55 yaşını aşmış erkek ve 50 yaşını aşmış olan kadınlar ve 5000 günü dolduran ve üzerinde prim ödeyen herkes için aylık bağlama oranı, her 240 gün için %1 oranında artırılmaktadır. Bu durumda 9000 gün prim ödeyen bir kişinin aylık bağlama oranı, %76 olarak hesaplanabilir.
  • 2000 ve 2008 yılları arasında çalışması olan kişiler için kullanılacak aylık bağlama oranı ise %35 şeklindedir. İlk 3600 gün için aylık bağlama oranı %35 olarak alınırken bundan sonra yatırılan 5400 günün her 360 günü için %2 alındı. Bundan sonra yatırılan 9000 gün prim için de aylık bağlama oranı her 360 gün için %1i5 olarak alındı. Bu durumda 9000 gün prim yatıran bir kilinin aylık bağlama oranı %65’e kadar gerilemiş olur. Bu oran da alacağınız emekli maaşının biraz daha düşük olacağı anlamına gelir. Bu dönemde başkasının bakımına muhtaç olan kişiler için aylık bağlama oranı %70 olarak alınır.
  • 2008 yılından sonra getirilen yeni yasa ile birlikte aylık bağlama oranı 7200 gün prim yatıran herkes için yıllık %2 olarak alınmaktadır. Bu dönemde aylık bağlama oranı yaşlılık ve ölüm için %40, başkasının bakımına muhtaç olan kişiler için de %50 olarak alınır.

Emekli maaşı hesaplarken nelere dikkat edilmelidir?

Emekli maaşı hesaplama için öncelikle işe başlama tarihinizi net olarak bilmeniz gerekir. İşe başladığınız tarihe göre emekli maaşınızın hesabı için kullanılacak formüller de değişiklik gösterecektir. Yukarıdaki örnekte olduğu gibi her üç dönem için de çalışmanız varsa emekli maaşınız her dönem için kısmi olarak hesaplanır ve bunların toplamından tam maaşınız elde edilir. Toplam maaşın üzerine son yapılan zamlar da eklenerek hesabınıza yatacak olan tutar belirlenmiş olur.

İşe başlama tarihinize göre emekli olma yaşınız ve koşullarınız da değişiklik gösterecektir. 2000 öncesi dönemde çalışması olanlar daha erken yaşlarda emekli olmaya hak kazanırken 2000 yılında yapılan değişiklik ile emekli olma yaşı yükseltilmiştir. 2008 yılında yapılan yeni reform ile birlikte emekli olma yaşı daha da artırılmıştır. Emeklilik için yapılan reformların amacı, aslında çok çalışan kişilerin daha fazla emekli maaşı almasıdır. Ancak ülkemizde çok çalışan kişiler 2008 döneminden sonra daha düşük emekli maaşı alırlar. Ayrıca 2008 döneminden sonra çalışması olanlar ve gerekli gün sayısını ve hizmet süresini dolduranlar için devlet, emekli olma yaşını yükseltmiştir. Bunun gerekçesi ise bu kişilerin emekli olmalarının henüz erken olarak görülmesidir. Ancak günlük hayata bakıldığında emekli olmak için yaş bekleyen kişiler, işveren tarafından çalıştırılmak için tercih edilmez ve bu kişilerin yaşlı olduğu düşünülür. Bu çelişki, emeklilikte yaşa takılanlar sorununu gündeme getirmiştir.

Emekli maaşı hesaplarken dikkat edilecek bir başka nokta ise aylık ne kadar prim yatırıldığıdır. Toplam prim gün sayısı kadar, yatırılan primler de önem kazanır. Asgari brüt ücretin üzerine, düzenli olarak alınan ödemelerin de eklenmesi gerekir. Bir işçi, işvereni tarafından aldığı yol yardımı, yemek yardımı, prim, ikramiye gibi ödemelerin, maaş bordrosuna eklendiğinden emin olmalıdır. Çünkü ek olarak verilen bu ödemeler emekli maaşınızı arttıracağı gibi kıdem ve ihbar tazimatı hesaplarında da önemli yer tutar.

Sonuç;

Emekli maaşı hesaplama için pek çok kafa karıştıran formülün bilinmesi gerekir. Aylık bağlama oranı, gösterge rakamı, güncelleme katsayısı, TÜFE ve daha pek çok verinin yer aldığı bu hesaplama işlemini kolayca yapabilmek için SGK’nın internet sitesini kullanabilirsiniz. Buradan 4A, 4B ve 4C için farklı hesaplama aracı bulunur. Ancak buradan yapacağınız hesaplamalar, net olarak alacağınız emekli maaşı rakamını vermez. SGK tarafından emekli maaşınızın hesaplanabilmesi için emeklilik dilekçenizi vermiş olmanız gerekir.

Adınıza yatırılan primlerin eksik olduğunu düşünüyorsanız ya da sigortanız yalnızca asgari ücret üzerinden yatırılıyorsa ve işvereniniz tarafından karşılanan düzenli ödemeler, sigorta priminize eklenmiyorsa, hizmet tespit davası açabilir ve eksik olan primlerinizin yatırılmasını sağlayabilirsiniz. Bu sayede emekli olduğunuzda alacağınız maaşı yükseltmeniz mümkündür.

Yorumlar (3 yorum)
demirakturk@hotmail.com
demirakturk@hotmail.com Cevapla
- 6:40 pm

SSK ile ilgili bilgilerini versem size benim ne kadar emekli maaşı alacağımı hesaplayıp bana mail atabilirmisiniz. ilginize teşekkürler

    Sosyal Güvenlik Uzmanı
    Sosyal Güvenlik Uzmanı Cevapla
    - 5:42 am

    Hesaplama talep formumuzu kullanarak emekli maaşınızı hesaplattırabilirsiniz.

ali
ali Cevapla
- 1:19 pm

merhaba,
emeklilik için gerekli prim günü(6500 gün)ve yaş şartlarını 15 temmuzda dolduruyorum. askerliğimi 1989-1991 de yaptım. bu döneme ait 360 gün borçlansam maaşıma ne kadar etki eder. ayrıca bu ödemeyi 360 gün askeri ücrettenmi yoksa 1 ay en yüksek primdenmi ödemek benim için faydalı olur. cevaplarsanız çok memnun olurum. selamlarımla

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

×

Bir Şeyler Ara